İmplant

İmplant, eksik dişin yerine çene kemiğine yerleştirilen ve üzerine kron, köprü veya protez taşıyan yapay diş köküdür. Doğru planlanan ve düzenli bakımı yapılan implantlar, bilimsel çalışmalarda on yıl ve üzeri sürelerde yüzde doksanın üzerinde yerinde kalma oranı göstermektedir [1, 2].

İmplant nedir?

İmplant, çoğunlukla titanyumdan üretilen vida biçiminde bir yapay kök ile bunun üzerine takılan dayanak ve kron bölümlerinden oluşur. Titanyumun kemikle biyolojik olarak kaynaşabildiği, 1960'lı yıllarda İsveçli araştırmacı Per-Ingvar Brånemark ve ekibinin çalışmalarıyla gösterilmiş ve bu kaynaşma "osseointegrasyon" olarak adlandırılmıştır [3]. Günümüz implant tedavisi bu bilimsel temel üzerine kurulur. Titanyum alerjisi gibi özel durumlarda zirkonyum esaslı seramik implantlar da bir seçenek olabilir; hangi malzemenin uygun olduğuna muayene sonrasında hekim karar verir.

Kimler için değerlendirilir?

Tek diş eksikliğinden tüm dişlerin kaybına kadar uzanan durumlarda implant bir seçenek olarak değerlendirilebilir. Uygunluk; çene kemiğinin hacmi ve yoğunluğu, diş eti sağlığı, genel sağlık durumu ve kullanılan ilaçlar birlikte ele alınarak belirlenir. Kontrolsüz diyabet, tedavi görmemiş diş eti hastalığı ve yoğun sigara kullanımı iyileşmeyi olumsuz etkileyebilen etkenlerdir [4]. Kemik hacminin yetersiz olduğu durumlarda kemik grefti veya sinüs tabanı yükseltme gibi ön işlemler gerekebilir.

Tedavi nasıl ilerler?

Süreç, ilk muayeneden kalıcı dişin uygulanmasına kadar planlı aşamalarla ilerler.

Tüm çene eksikliklerinde

Bir çenedeki tüm dişlerin eksik olduğu durumlarda, dört veya altı implant üzerine sabitlenen tam çene protezleri uygulanabilir. Bu yaklaşımlar hareketli protez kullanmak istemeyen hastalar için sabit bir seçenek sunar. Hangi yapılandırmanın uygun olduğu; kemik hacmi, kapanış ilişkisi ve genel sağlık durumuna göre hekim tarafından belirlenir.

Başarı oranı ve ömür

7.711 implantı kapsayan ve en az on yıl takip içeren bir sistematik derlemede ortalama yerinde kalma oranı yüzde 94,6 olarak bildirilmiştir [1]. Bir başka derleme, on yıllık takipte yüzde 96,4 oranı rapor etmektedir [2]. Bu oranlar; düzenli ağız bakımı, diş hekimi kontrolleri ve sigaradan uzak durma ile yakından ilişkilidir. İmplantın kendisi çürümez; ancak çevresindeki diş eti ve kemik, doğal dişlerde olduğu gibi hastalanabilir.

Riskler ve olası sorunlar

Her cerrahi işlem gibi implant tedavisinin de riskleri vardır. Erken dönemde enfeksiyon, kanama ve şişlik; ileri dönemde implant çevresi dokularının iltihabı (peri-implantitis) görülebilir. Amerikan Periodontoloji Akademisi, peri-implantitisin erken belirtilerinin diş eti kanaması ve kızarıklık olduğunu ve düzenli kontrollerle erken dönemde yönetilebildiğini bildirmektedir [4]. Alt çenede sinir yakınlığı, üst çenede sinüs komşuluğu gibi anatomik durumlar planlama aşamasında üç boyutlu görüntülemeyle değerlendirilir.

İyileşme ve bakım

İşlem sonrası ilk günlerde hekimin önerdiği ilaç düzenine ve beslenme kısıtlarına uyulması beklenir. Uzun dönemde implant bakımı doğal diş bakımından farklı değildir: günde iki kez fırçalama, arayüz temizliği ve düzenli hekim kontrolü [5]. Amerikan Diş Hekimleri Birliği, implant çevresi dokuların sağlığı için düzenli profesyonel temizliğin önemini vurgulamaktadır [5].